Palmer Luckey – Από το garage στο metaverse και από το metaverse στα όπλα
Ένα παιδί που έφτιαχνε headsets στο γκαράζ των γονιών του, ένα Kickstarter που μάζεψε 2,4 εκατομμύρια και μια πώληση στον Zuckerberg που άλλαξε την ιστορία του virtual reality. Ο Palmer Luckey δεν ήταν ο πρώτος που ονειρεύτηκε το VR, αλλά ήταν ο πρώτος που το έκανε προσιτό, αξιόπιστο και cool. Το Oculus Rift άνοιξε ξανά την πόρτα σε έναν κόσμο που όλοι είχαν εγκαταλείψει μετά τις αποτυχίες της δεκαετίας του 1990. Μετά από τρία χρόνια στο Facebook, έχασε τη δουλειά του σε μια αμφιλεγόμενη απόλυση. Το 2017 ίδρυσε την Anduril, μια εταιρεία αμυντικής τεχνολογίας που φτιάχνει αυτόνομα drones και συστήματα επιτήρησης συνόρων. Από το gaming στα όπλα, από το metaverse στο Πεντάγωνο. Μια μεταμόρφωση ριζική και αμφιλεγόμενη.
Στο Face to Face, το xplaygr.com παρουσιάζει τους δημιουργούς, τους ηγέτες και τους οραματιστές της βιομηχανίας για να φωτίσει τις ιστορίες, τα κίνητρα και τις στιγμές που τους καθόρισαν.
Κάθε κείμενο είναι μια συνάντηση. Μια ματιά πίσω από την επιτυχία. Ένα βλέμμα πρόσωπο με πρόσωπο με όσους διαμόρφωσαν τον σύγχρονο πολιτισμό του gaming, της τεχνολογίας, του κινηματογράφου και της τηλεόρασης.
Από το eBay στο Oculus Rift
Ο Palmer Freeman Luckey γεννήθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 1992 στο Long Beach της Καλιφόρνιας. Ο πατέρας του πουλούσε αυτοκίνητα, η μητέρα του φρόντιζε το σπίτι. Η οικογένεια δεν είχε πλούτο, αλλά του έδωσε ελευθερία. Μεγάλωσε με homeschooling, διαβάζοντας επιστημονική φαντασία και πειραματιζόμενος με ηλεκτρονικά κυκλώματα. Στα δεκαέξι του άρχισε να αγοράζει παλιά VR headsets από το eBay. Ήθελε να καταλάβει γιατί το virtual reality απέτυχε τη δεκαετία του ’90. Τα headsets ήταν βαριά, ακριβά, με υψηλό latency και στενό οπτικό πεδίο. Ο Palmer πίστεψε πως με εξαρτήματα από smartphones μπορούσε να φτιάξει κάτι καλύτερο, φθηνότερο και ελαφρύτερο.
Στα δεκαοχτώ του γράφτηκε στο California State University Long Beach για σπουδές δημοσιογραφίας. Δούλευε part-time σε εργαστήριο mixed reality και περνούσε τις νύχτες του στο γκαράζ των γονιών του φτιάχνοντας prototypes. Το 2011 ανακοίνωσε το Rift, ένα DIY headset με field of view 90 μοιρών και ελάχιστο latency, κοστίζοντας μόλις 300 δολάρια. Ένα πρωτότυπο που θα άλλαζε τη ζωή του.
Το E3, το Kickstarter και η άνοδος του VR
Ο Palmer έστειλε ένα prototype στον John Carmack, τον θρυλικό προγραμματιστή των Doom και Quake. Ο Carmack είδε το μέλλον στο σχέδιο του και το παρουσίασε στο E3 του 2012 με demo του Doom 3. Η αντίδραση ήταν εκρηκτική. Οι developers ήθελαν να το δοκιμάσουν, οι gamers να το αποκτήσουν. Ο Palmer κατάλαβε ότι έπρεπε να το μετατρέψει σε προϊόν. Τον Αύγουστο του 2012 λάνσαρε το Kickstarter για το Oculus VR με στόχο 250.000 δολάρια. Μέσα σε 24 ώρες ο στόχος επετεύχθη. Μέσα σε έναν μήνα συγκεντρώθηκαν 2,4 εκατομμύρια από 9.500 backers. Ο δεκαεννιάχρονος Palmer έγινε το πρόσωπο της αναγέννησης του VR.
Το 2013 ήρθε το venture capital. 16 εκατομμύρια από την Andreessen Horowitz, 75 εκατομμύρια από νέους επενδυτές. Το Oculus Rift Development Kit άρχισε να αποστέλλεται στους developers και το όραμα του Palmer έπαιρνε σάρκα και οστά. Το hype είχε φτάσει στο κόκκινο και η βιομηχανία μύριζε επανάσταση.
Η πώληση στο Facebook και η αρχή του τέλους
Στις 25 Μαρτίου 2014 ο Mark Zuckerberg ανακοίνωσε ότι το Facebook εξαγόρασε το Oculus VR για 2 δισεκατομμύρια δολάρια. Ο Palmer έγινε δισεκατομμυριούχος στα 21 του. Η κοινότητα όμως αντέδρασε. Οι backers του Kickstarter ένιωσαν προδομένοι. Είχαν χρηματοδοτήσει ένα ανεξάρτητο όραμα, όχι μια εξαγορά από τον γίγαντα των social media. Ο Notch ακύρωσε το deal του Minecraft με το Oculus δηλώνοντας ότι δεν εμπιστεύεται το Facebook. Ο Palmer υπερασπίστηκε την απόφαση λέγοντας πως το Facebook θα έδινε στο VR τους πόρους που χρειάζεται για να φτάσει παντού. Ότι η ανεξαρτησία δεν έχει νόημα αν το όραμα μένει στο ράφι. Παρ’ όλα αυτά, το ρήγμα με τους fans δεν έκλεισε ποτέ.
Το 2016 κυκλοφόρησε το πρώτο consumer μοντέλο του Oculus Rift με τιμή 599 δολάρια. Ακριβό, απαιτητικό, αλλά τεχνολογικά εντυπωσιακό. Ήταν το καλύτερο VR headset της εποχής του και το σημείο εκκίνησης της σύγχρονης αγοράς. Το HTC Vive κυκλοφόρησε την ίδια χρονιά και ο αγώνας ξεκίνησε. Το VR είχε επιστρέψει για τα καλά.
Πολιτική, memes και μια απόλυση
Τον Μάρτιο του 2017 ο Palmer Luckey έφυγε από το Facebook. Επισήμως παραιτήθηκε, ανεπίσημα απολύθηκε. Ο λόγος δεν ήταν τεχνικός. Ήταν πολιτικός. Το 2016 αποκαλύφθηκε ότι είχε δωρίσει 10.000 δολάρια σε μια pro-Trump οργάνωση που έφτιαχνε memes. Η Silicon Valley αντέδρασε έντονα. Κάποιοι developers απείλησαν με μποϊκοτάζ, το Facebook βρέθηκε εκτεθειμένο. Ο Palmer υποστήριξε ότι απολύθηκε για τις πολιτικές του πεποιθήσεις, ενώ η εταιρεία αρνήθηκε.
Έναν χρόνο αργότερα, έλαβε μυστικό settlement που φημολογείται πως ανήλθε σε εκατομμύρια δολάρια. Σε συνέντευξη το 2024 είπε ότι η εμπειρία τον άλλαξε. Τον έκανε πιο στρατηγικό, πιο προσεκτικό, αλλά όχι λιγότερο αντισυμβατικό.
Τρεις μήνες μετά την αποχώρηση του ίδρυσε την Anduril Industries μαζί με τον Trae Stephens του Palantir. Η εταιρεία πήρε το όνομά της από το σπαθί του Άραγκορν στο Lord of the Rings και είχε έναν στόχο: να φέρει την καινοτομία του Silicon Valley στην αμυντική τεχνολογία. Αυτόνομα drones, συστήματα επιτήρησης συνόρων, AI για στρατιωτικές εφαρμογές. Ο Palmer υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ έπρεπε να προηγηθούν σε αυτόν τον αγώνα. “Αν οι καλοί δεν φτιάχνουν όπλα, θα το κάνουν οι κακοί”, είπε. Οι αντιδράσεις ήταν έντονες. Πολλοί τον κατηγόρησαν ότι πρόδωσε το ιδανικό της τεχνολογίας για ειρηνικούς σκοπούς. Ο ίδιος απάντησε ότι φτιάχνει εργαλεία για να αποτρέψει συγκρούσεις, όχι να τις προκαλέσει.
Το 2018 η Anduril εξασφάλισε συμβόλαιο με το Department of Homeland Security για πύργους επιτήρησης στα σύνορα με το Μεξικό. Το 2020 ακολούθησε συμφωνία με το Pentagon. Το 2022 η αξία της έφτασε τα 8,5 δισεκατομμύρια, το 2024 ξεπέρασε τα 14. Το 2025 η εταιρεία προετοιμάζεται για δημόσια εισαγωγή στο χρηματιστήριο και ανακοινώνει επένδυση 900 εκατομμυρίων δολαρίων για την κατασκευή του Arsenal 1, ενός υπερσύγχρονου εργοστασίου στο Οχάιο που θα παράγει αυτόνομα οχήματα και drones. Η Anduril πλέον ανταγωνίζεται παραδοσιακούς αμυντικούς κολοσσούς όπως η Lockheed Martin και η Raytheon.
Μια φιγούρα που διχάζει
Ο Palmer Luckey είναι δισεκατομμυριούχος και μία από τις πιο διχαστικές φιγούρες της τεχνολογίας. Εμφανίζεται με Hawaiian shirts, κάνει cosplay, ποστάρει anime memes και δίνει συνεντεύξεις που προκαλούν συζητήσεις.
Δεν μιλά πια για headsets. Μιλά για drones, τεχνητή νοημοσύνη και εθνική ασφάλεια. Το Oculus, πλέον μετονομασμένο σε Meta Quest, συνεχίζει χωρίς αυτόν. Το VR έγινε mainstream, αλλά όχι όπως το φανταζόταν. Δεν είναι πια το metaverse που υποσχόταν. Είναι γυμναστική, κοινωνικά apps και περιστασιακά παιχνίδια. Ο Palmer δεν κοιτάζει πίσω. Κοιτάζει στον ουρανό, εκεί όπου πετούν τα drones του.
Ο Palmer Luckey δεν είναι ο κλασικός founder της Silicon Valley. Δεν μιλά για να κάνει τον κόσμο καλύτερο, μιλά για να τον κρατήσει ασφαλή. Δεν φοράει hoodie, φοράει σανδάλια και floral πουκάμισα. Δεν αποφεύγει την πολιτική, την αγκαλιάζει. Σε μόλις δεκατρία χρόνια καριέρας έχει αλλάξει δύο βιομηχανίες. Έκανε το VR mainstream και δημιούργησε μια αμυντική εταιρεία αξίας δισεκατομμυρίων. Το πρώτο τον έκανε ήρωα των gamers. Το δεύτερο τον έκανε villain για τους ιδεαλιστές της τεχνολογίας και πρότυπο για όσους πιστεύουν στη στρατιωτική υπεροχή των ΗΠΑ.
Η ιστορία του δεν χωράει σε στερεότυπα. Δεν υπάρχει ξεκάθαρο ηθικό δίδαγμα εδώ. Υπάρχει μόνο ένας άνθρωπος που άλλαξε δύο κόσμους πριν κλείσει τα τριάντα πέντε.
