Έρευνα δείχνει ότι παίζουμε videogames για να διαχειριστούμε τη ζωή, όχι για να ξεφύγουμε

Μια νέα έρευνα υποστηρίζει ότι τα videogames δεν λειτουργούν κυρίως ως μέσο «απόδρασης» από την πραγματικότητα, αλλά ως τρόπος διαχείρισης του άγχους και των δυσκολιών της καθημερινότητας.

Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Communication, οι περισσότεροι παίκτες χρησιμοποιούν τα παιχνίδια ως εργαλείο ψυχολογικής προσαρμογής και όχι απλώς για να αποφύγουν τα προβλήματά τους.

Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Πανεπιστήμιο της Βοστώνης και βασίστηκε σε 348 συμμετέχοντες, οι οποίοι απάντησαν σε ερωτήσεις για τις συνήθειες, τα αγαπημένα είδη παιχνιδιών, τα συναισθήματα και τους λόγους για τους οποίους παίζουν.

Από όλους όσοι συμμετείχαν, το 64% δήλωσε ότι χρησιμοποιεί τα videogames ως τρόπο αντιμετώπισης του στρες ή άλλων δυσκολιών.

Άλλο η «απόδραση», άλλο η διαχείριση του άγχους

Η βασική διαφορά που εντοπίζει η έρευνα είναι ότι η λέξη «escapism» συνήθως υπονοεί πως κάποιος προσπαθεί να αποφύγει την πραγματικότητα. Αντίθετα, η έννοια του coping, δηλαδή της ψυχολογικής διαχείρισης, αφορά μια πιο συνειδητή προσπάθεια να ελέγξει κάποιος το άγχος και τα συναισθήματά του.

Οι ερευνητές εξηγούν ότι πολλοί παίκτες δεν ανοίγουν ένα παιχνίδι για να ξεχάσουν εντελώς τα προβλήματά τους, αλλά επειδή ξέρουν ότι αυτό θα τους βοηθήσει να ηρεμήσουν, να νιώσουν καλύτερα ή να επεξεργαστούν όσα βιώνουν.

Τα αποτελέσματα της μελέτης δείχνουν ότι μετά από μια περίοδο παιχνιδιού οι συμμετέχοντες παρουσίαζαν σημαντική μείωση στα αρνητικά συναισθήματα και στο άγχος, ενώ παράλληλα αυξανόταν αισθητά η αίσθηση ευχαρίστησης.

Τα videogames προσφέρουν κάτι που δεν έχουν άλλα μέσα

Ένας από τους βασικούς λόγους που τα videogames φαίνεται να λειτουργούν τόσο καλά σε αυτό το επίπεδο είναι ότι δίνουν στον παίκτη έλεγχο. Σε αντίθεση με μια ταινία ή μια σειρά, στα παιχνίδια ο παίκτης δεν παρακολουθεί απλώς κάποιον άλλο να παίρνει αποφάσεις· είναι ο ίδιος που δρα και επηρεάζει την εξέλιξη.

Η έρευνα έδειξε ότι όσοι προτιμούν παιχνίδια με ελευθερία, εξερεύνηση και προσωπικές επιλογές είχαν τη μεγαλύτερη μείωση του στρες. Για αυτόν τον λόγο, είδη όπως τα RPG και τα strategy συνδέθηκαν πιο έντονα με τη θετική ψυχολογική επίδραση.

Ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο έπαιξαν και τα παιχνίδια με δυνατή αφήγηση. Οι ερευνητές σημειώνουν ότι πολλοί παίκτες στρέφονται σε story-driven εμπειρίες όχι μόνο για διασκέδαση, αλλά επειδή βρίσκουν σε αυτές νόημα, συναισθηματική σύνδεση και έναν ασφαλή τρόπο να επεξεργαστούν δύσκολες σκέψεις ή καταστάσεις.

Η μελέτη πάντως αναγνωρίζει και τους περιορισμούς της. Το μεγαλύτερο μέρος του δείγματος αποτελούνταν από φοιτήτριες με μέση ηλικία 21 ετών, ενώ τα δεδομένα συλλέχθηκαν μέσα στο 2020, στη διάρκεια της πανδημίας. Αυτό σημαίνει ότι τα αποτελέσματα δεν μπορούν να εφαρμοστούν αυτόματα σε όλους τους παίκτες.

Παρόλα αυτά, οι ερευνητές πιστεύουν ότι τα ευρήματα επιβεβαιώνουν κάτι που πολλοί gamers γνωρίζουν ήδη: το να ανοίγεις ένα παιχνίδι μετά από μια δύσκολη μέρα δεν σημαίνει απαραίτητα ότι προσπαθείς να ξεφύγεις από τη ζωή σου. Συχνά σημαίνει ότι προσπαθείς να τη διαχειριστείς.